Mondiale koffiesector gebouwd op drijfzand

14 juni 2018 | Thijs Jacobs

Terwijl grote fusies en overnames de toon zetten in de koffie-industrie en investeerders miljarden euro’s steken in het eindproduct, verkeert de koffieproductie in zwaar weer. Dit raakt de waarde en economische perspectieven in de hele keten, van koffieboer tot consument. Als het inkomen van boeren en arbeiders niet verbetert en de koffieteelt zich niet kan aanpassen aan de gevolgen van klimaatverandering, zijn de miljarden-investeringen in de groei van de koffiesector gebouwd op drijfzand.

Koffie Barometer

Dit zijn de voornaamste conclusies uit de Koffie Barometer 2018, een onderzoek van Conservation International, COSA, Hivos, Oxfam Wereldwinkels (B), SAFE Platform en Solidaridad.

Transparantie

Sinds het verschijnen van de vorige koffie barometer in 2014 is er weinig veranderd aan de problematiek in de koffieproductie. Nog steeds liggen de inkomens van veel boeren en arbeiders onder de armoedegrens, heeft klimaatverandering een alsmaar grotere impact op de teelt en is het geen prioriteit van de industrie om te investeren in de verduurzaming van de teelt.

De economische ongelijkheid groeit. Neerwaartse druk op de prijzen en de dalende wereldmarktprijs zijn daar mede debet aan. Veel boeren stoppen er helemaal mee of hebben geen bedrijfsopvolger. Transparantie over kosten en opbrengsten van de verschillende ketenpartijen ontbreekt, waardoor er geen goede basis is voor herverdeling van marges in de keten.

Koffie-bubbel?

Terwijl de koffie-industrie als geheel steeds winstgevender wordt met een mondiale omzet van 170 miljard euro, komt slechts 10 procent van de opbrengst ten goede aan de producerende landen. Een schamele twee promille (0,002de deel) wordt geïnvesteerd in het verduurzamen van de productie.     

Duurzaamheid lijkt voor veel bedrijven een bijzaak en staat in de schaduw van het merkimago. De meeste bedrijven hebben het oplossen van sociale, milieu- en economische problemen in hun toeleveringsketen gedelegeerd aan hun afdeling maatschappelijk verantwoord ondernemen en gescheiden van hun primaire bedrijfsstrategie. Sjoerd Panhuysen, projectmanager van de Koffie Barometer en werkzaam bij Hivos zegt hierover: “Bedrijven hebben de neiging om duurzaamheid als stiefkind te behandelen, terwijl het in hun businessmodel geïncorporeerd zou moeten worden. Door die houding wordt een koffie-bubbel gecreëerd en staat waardeontwikkeling in de hele keten straks op de tocht.”

Meer vraag en ontbossing

Vorig jaar (2016/17) was er sprake van een mondiale recordoogst van bijna 160 miljoen zakken koffie van 60 kilo. In bijna alle landen waar de koffieproductie hard groeit, zoals in Vietnam, Indonesië en Peru, gaat de groei gepaard met ontbossing.

Als de koffieconsumptie met 2% per jaar blijft groeien, zijn er in 2015 300 miljoen zakken nodig, bijna een verdubbeling van de huidige productie. Zonder grote investeringen om de koffieteelt weerbaar te maken tegen klimaatverandering zal de wereldwijde productie in 2050 lager uitvallen dan het huidige niveau.

Keurmerk geen wondermiddel

Omdat effectieve regelgeving in koffieproducerende landen veelal ontbreekt of ontoereikend is, zijn vrijwillige duurzaamheidsstandaarden zoals keurmerken en bedrijfscodes ontwikkeld (Solidaridad stond aan de wieg van twee belangrijke codes in de koffie-industrie: Max Havelaar/Fair Trade en Utz Certified). Maar deze keurmerken en andere standaarden zijn geen wondermiddel en werken beter als de industrie grote betrokkenheid toont en daarnaast langetermijn-investeringen in versterking van de productie ondersteunt.

Economische structuur in producerende landen versterken

Een betere productie vraagt om nauwe samenwerking van boeren, arbeiders, exporteurs en overheden in koffieproducerende landen. Dat kan de bedrijfsvoering van boeren sterk verbeteren en zorgt voor een sterkere onderhandelingspositie van exporteurs op de wereldmarkt.

Een goed voorbeeld van zo’n nationaal initiatief is het duurzame handelsplatform in Colombia. Het opzetten van vergelijkbare initiatieven wordt nu onderzocht in landen als Honduras, Nicaragua, Mexico en Kenia. 

Nieuwsbrief

Ontvang wekelijks de nieuwsbrief!

Overig nieuws

Wet- en regelgeving Columns
Column: blurring is juist een zegen

Een glas whisky bij de barbier, een wijntje bij de kapper en een stukje ambachtelijke Spaanse pata negra worst bij de slijter. Blurring is al lang en breed geaccepteerd door de consument, het wordt misschien al een beetje verwacht. Waar veel winkels de kans hebben gepakt om hun aanbod te vergroten m...

Columns Starten in de horeca Ondernemen
Column: zorg dat je gezien wordt zoals je gezien wilt worden

Je hebt van die cafés waar je al jaren langsloopt en denkt; ‘daar loop ik niet naar binnen.’ Of ‘hier hoor ik niet’. De uitstraling van de gevel lonkt niet of je kunt niet goed binnen kijken om te zien wat er gebeurt. Zo kwam de dag dat een vriendin zei dat ze in een h...

Lees nu gratis de juni-uitgave van de CaféKrant

De juni-edtie van De CaféKrant ligt weer bij elk café op de mat, maar hij is ook hier te downloaden. Een editie waar bier centraal staat. In Breda runt Anette Kessels al jaren het goed lopend café De Kleine Wereld. Gemikt wordt op het publiek dat ouder is dan dertig jaar, van ee...

Opening Achtergronden
Oude discotheek wordt lunchroom

Op de plek waar in Klazienaveen vroeger discotheek Le Barrage zat, komt straks een lunchroom. De nieuwe huurder gaat fors verbouwen. Er komt ook een zaal voor feesten, zo lezen we op rtvdrenthe.nl. Verwaarloosd Er moet nog wel veel gebeuren aan het pand. Het blijkt totaal verwaarloosd te zijn;...

Wet- en regelgeving Achtergronden
Horeca wordt gewaarschuwd voor acrylamide in gerechten

Vanaf 11 april 2018 is het wettelijk vastgelegd dat horecaondernemers ervoor moeten zorgen dat de hoeveelheid acrylamide in hun producten tot een minimum wordt beperkt. De Europese Commissie heeft dit in nieuwe wetgeving vastgelegd. Maar wat is acrylamide dan eigenlijk? Op de website van het ...

Columns Achtergronden
Column: een glimlach is gratis

Het gebeurt me niet vaak in de horeca, maar onlangs was het raak. Zeer onvriendelijk personeel. Echt, de serveerster in kwestie had wat weg van een verlepte tante Sidonia, je weet wel, die lange spriet uit de Suske en Wiske reeks. Maar in dit geval bleek het een versie met bloeddoorlopen ogen, walle...

Meer nieuws

Nieuwsbrief

Ontvang wekelijks de nieuwsbrief!

Lees Nu
Nieuwsbrief ontvangen

Copyright 2018 - Uitgeverij PS

Uitgave door: